
Arnold Schönberg - Gurrelieder - Chamber Symphony nº 1, Op. 9 - Verklärte Nacht; Deutsche Symphonie-Orchester Berlin olv Riccardo Chailly
Arnold Schönberg werd geboren in Wenen als zoon van een vader met een schoenwinkel. Hij was nagenoeg autodidact; op enkele lessen van Alexander Zemlinsky, de protégé van Johannes Brahms, na, leerde hij alles in de praktijk door middel van spelen, dirigeren en het arrangeren van werken van andere componisten. Schönberg hield er de overtuiging op na dat de traditie die Schubert en Brahms in gang hadden gezet uitgebreid kon en vooral moest worden.
Gurrelieder
Opera en dergelijke vocale drama’s in de negentiende eeuw hingen aaneen van schier onmogelijke liefdesverhoudingen gebaseerd op eeuwenoude legendes, ontdekt wegens een nationalistische tendens waarin culturen hun eigen specifieke roots trachtten te herontdekken. De Gurrelieder, gecomponeerd op teksten van de Deense schrijver Jens Peter Jacobsen (1847-1885), die zich liet inspireren door een oud-Deense sage, vertellen over de passionele getergde liefde tussen Waldemar en Tove. Schönberg ontdekte de Duitse vertaling in 1899 en begon in maart 1900 met de compositie. Hij rondde het werk pas af in 1910-1911, toen zijn muzikale vocabulaire reeds erg veranderd was.
Kamersymfonie nº 1, Op. 9
Schönberg componeerde kamersymfonie nº 1, op. 9 in Tegernsee in Beieren in 1906 toen hij 32 jaar oud was. De traditionele vier delen van een symfonie zijn hierin gefuseerd tot één deel. Een symfonie gereduceerd tot de afmetingen van kamermuziek, dus, en een reactie tegen de enorm pompeuze orkestrale werken van Richard Strauss, Gustav Mahler én, van zijn eigen hand, de Gurrelieder.
Verklärte Nacht
De vroege muziek van Schönberg is laatromantisch en verenigt kenmerken van zowel Brahms als Wagner. Hij componeerde Verklärte Nacht in 1899, net vóór de Gurrelieder. Het is een zogenaamd symfonisch gedicht, geïnspireerd op een rijm van fin-de-siècle poëet Richard Dehmel.
Op een sterrenrijke nacht biecht een vrouw tegen haar geliefde op over haar ontrouw, waarop hij desalniettemin besluit voor haar en het kind van een ander te zullen blijven zorgen. (Even terzijde: wat een wereldvent!!!) Het werk werd oorspronkelijk gecomponeerd voor strijksextet en werd later bewerkt voor strijkorkest.
De cd kost EU 19.99.
Geplaatst op 23 januari 2008
Marco Bakker
Gary Coleman
Holly Johnson (Frankie)
Vince Neill (Motley Crue)